آثار منفی گرفتن عکس سلفی بر سلامت روان نوجوانان

آثار منفی گرفتن عکس سلفی چشمگیر است. امروزه نوجوانان در راستای یک چشم انداز جدید و پیچیدۀ اجتماعی در اینترنت قرار دارند، و تعداد سلفی هایی که ارسال می کنند می تواند این پیچیدگی را دشوارتر نیز نماید.

در پینترست به اشتراک بگذار

“اجازه بده یه سلفی از خودم بگیرم”

می توان گفت تقریباً هر پدر و مادری بارها و بارها این جملات را از نوجوان خود شنیده اند. آنها همچنین شاهد بوده اند که سپس چه اتفاقی می افتد ــ به سرعت عکس های متعددی می گیرند ــ و بعد از آن ساعت ها صرف انتخاب بهترین عکس می کنند تا آن را در اینترنت به اشتراک بگذارند.

   

برای بسیاری از نوجوانان، شبکه های اجتماعی در واقع راهی برای برقراری ارتباط و حفظ آن می باشد و اینکه بتوانند از این طریق ابراز وجود کنند، و در این بین گرفتن عکس سلفی و انتشار آن بخش مهمی از برقراری این ارتباط است. اما اگر وسوسۀ گرفتن عکس سلفی و افراط در آن برای نشان دادن چیزی ورای آنچه که دیده می شود باشد چه اتفاقی خواهد افتاد؟
 

روزنامۀ Early Adolescence (ایرلی اَدولسنس) اخیرا مطالعه ای برای بررسی آثار منفی گرفتن عکس سلفی انجام داده است.

طبق این مطالعه، نوجوانانی که سلفی های زیادی از خود می گیرند و در اینترنت به اشتراک می گذارند تمایل دارند که در مورد قیافه و ظاهر خود بیشتر بدانند ــ  و این افزایش آگاهی از ظاهر مرتبط می شود با افزایش خطر ایجاد یک نگرش منفی نسبت به ظاهر خود. 

به گفتۀ دکتر نانسی اس. مولیتور، استادیار روانپزشکی و علوم رفتاری دانشگاه نورث وسترن (Northwestern) در ایوانستون ایلینویز (Evanston, Illinois)، این اتفاق قابل توجیه است.

او به بیان این مسئله پرداخته است که “نوجوانان به لحاظ فیزیک ظاهری به دنبال کسب اعتبار و تأیید و دیده شدن هستند و بنابراین، ممکن است آن ها پیش از آنکه در اینترنت سلفی های خود را به اشتراک بگذارند از قبل آمادۀ شنیدن نظرات منفی در مورد تصویر خود باشند”.

برخلاف نسل گذشته، نوجوان نسل کنونی در برخورد با شبکه های اجتماعی، در راستای چشم اندازی حرکت می کنند که متفاوت از آن چیزی است که نسل های گذشته با آن برخورد می کردند. و این طرز رفتار در شبکه های اجتماعی از سنین پایین شروع می شود.

دکتر مولیتور می گوید:”این کاملاً بدیهی است و تحقیقات زیادی در این خصوص انجام شده است. اما من فکر می کنم آنچه که در نهایت بدان دست یافتیم این است که شبکه های اجتماعی بر روی بچه هایی که استفادۀ بسیار کمی از آن ها دارند تأثیر منفی چندانی ندارد. اما در خصوص کاربرانی که در هر سنی که هستند زمان زیادی را در شبکه های اجتماعی سپری می کنند در واقع می توان گفت که این افراد با آسیب پذیری بسیار زیادی مواجه هستند”.

برخی از محققان به بررسی این آسیب پذیری ها پرداخته اند.


دید منفی نسبت به ظاهر خود

یکی از آثار منفی گرفتن عکس سلفی طبق گزارش یک رسانۀ اجتماعی در سال ٢٠١۵، این است که دختران نوجوان نگران این موضوع هستند که چه دیدگاهی نسبت به آن ها در اینترنت وجود دارد، ٣۵ درصد از آن ها نگران آن هستند که افراد با دیدن سلفی های آن ها گزینۀ جذاب نبودن را در مقابل عکس هایشان علامت بزنند و ٢٧ درصد نیز نگران آنند که درعکس هایی که خودشان آن ها را پست کرده اند چه طور دیده می شوند.
 

یک افزایش ٢٢ درصدی در خصوص کسانی وجود دارد که زمانی که عکس های ارسالی آنها نادیده گرفته می شود و کسی به آنها توجهی ندارد، احساس بسیار بدی نسبت به خود دارند.

همچنین زمانی که تعداد لایک ها و کامنت های مورد انتظار خود را دریافت نمی کنند تصویر ذهنی آنها نسبت به خود با یک دید منفی همراه می شود.

والدین بایستی به ارتباط بین سلفی ها و شکل و ظاهر نوجوانشان توجه داشته باشند، زیرا این موضوع می تواند بیانگر مسائل دیگری نیز باشد.

در حالی که برخی از نوجوانان که یک تصویر منفی نسبت به ظاهر خود دارند به احتمال زیاد ممکن است گرفتن عکس سلفی و انتشار آن را تنها برای دیده شدن و کسب اعتبار انجام دهند، اما تحقیقات پیشین حاکی از آن است که، تصویر منفی شخص از زیبایی یا جذابیت جنسی خود با افزایش میزان افسردگی، اضطراب و خودکشی در میان نوجوانان مرتبط می باشد.

گرفتن عکس سلفی به صورت پیاپی و اشتراک گذاری آن در شبکه های اجتماعی می تواند نشانه ای از این باشد که نوجوان دید منفی نسبت به ظاهر خود را تجربه می کند و احتمالاً نیازمند تحسین و مورد توجه قرار گرفتن است.


نقش تأیید دیگران در گرفتن عکس سلفی

دکتر مولیتور می گوید: علاوه بر مشکلات موجود، اعتیاد به سلفی گرفتن می تواند یک نشانه باشد و او نگرانی های دیگری نیز دارد.

او می گوید: “این بچه ها شاهد برنامه های تلویزیونی سرگرم کنندۀ زیادی بوده اند و به نوعی، بسیاری از آنها زندگی آنلاین خود را در خصوص بازتاب اینکه آنها چگونه دیده می شوند طراحی کرده و پیش برده اند”.

“بچه ها حتی متوجه نیستند که این برنامه ها معتبر نیستند و نمی توان در لحظه آن را تجربه کرد. و این آن چیزی است که در مورد آن نگرانم خصوصاً در مورد اینکه آنها تمام توجه خود را معطوف به دنیای اطراف خود کرده اند( چه طور به نظر می رسم، نظر دیگران در مورد چیست؟)، و اینکه آنها تاثیر روابط واقعی و قابل اعتماد را درک نخواهند کرد”.

وی افزود: “این موضوع ممکن است آن چیزی باشد که شاهد هستیم که طی ۵، ١٠، و یا ١۵ سال بعد جریان خواهد داشت. آیا این احتمال وجود دارد که این نوجوانان نتوانند روابط سالم و قابل اعتماد را با دیگران برقرار کرده و آن را حفظ نمایند؟
 

یک تجربۀ شخصی در مورد آثار منفی گرفتن عکس سلفی

ایلیسا سالومون، دانشجوی دکترا در دانشگاه کنتاکی، تازه ترین تحقیقات را در خصوص نوجوانان و گرفتن عکس سلفی انجام داده است.

او طی گفتگویی در مورد نتایج تحقیقاتش گفت: “والدین و متخصصان بایستی بدانند که استفاده از شبکه های اجتماعی یک تجربه بسیار شخصی است، که نوجوانان در آنچه که می بینند و پست می گذارند آزادی عمل زیادی دارند و همچنین در خصوص تعبیر و برداشت شخصی از آنچه که می بینند آزادند و هیچ محدودیتی ندارند.

این یافته ها در خصوص دختران و کسانی بیشتر صدق می کرد که برای تأیید شدن اهمیت زیادی به نظر دیگران قائل هستند ــ کسانی که مایلند مطابق میل آنها رفتار کنند و جزئی از آنها باشند.

اغلب نوجوانان ممکن است در طبقه بندی قرار گیرند که بیشتر مایلند مطابق گروهی که در آن قرار گرفته اند رفتار کنند تا  اینکه بخواهند مطابق میل والدین خود رفتار کنند. و در این میان شبکه های اجتماعی اغلب نقش بسیار مهمی دارند.

طی مطالعه ای که در سال ٢٠١۴ در مجله سلامت نوجوانان منتشر شد نشان داد که نمایش دادن تصاویر نوجوانان، آنان را در رفتارهای مخاطره آمیز آنلاین سهیم می کند بویژه آنکه خطر سیگار کشیدن و مصرف مواد الکلی را در میان آنان افزایش می دهد.

با این حال، سالومون پرتوی از امید را نیز نشان می دهد. او می گوید: ” همۀ نوجوانان به یک شیوه از شبکه های اجتماعی استفاده نمی کنند.” و حتی اگر هم به یک شیوه استفاده کنند به نوعی تأثیرات متفاوتی بر روی افراد مختلف خواهد داشت. 

یافته های ما بایستی والدین و متخصصان را بر آن دارد که کمی عمیق تر به موضوع نگاه کنند و با نوجوانان صحبت کند و از آنها بپرسند که چرا موارد خاص و شخصی را در شبکه های اجتماعی به اشتراک می گذارند، با این کار چه احساسی به آنها دست می دهد، و برای آنها در مورد خطرات مرتبط با چنین رفتارهایی از جمله ارسال عکس های سلفی در اینترنت توضیح دهند.

این موضوع می تواند مخصوصاً برای نوجوانانی که در گروه های بیشتر آسیب پذیر قرار دارند صادق باشد.

سالومون اشاره می کند زمانی که به این موضوع فکر می کند که برای نوجوانان رنگین پوست و نوجوانان  همجنس باز، دوجنسه، همجنسگرا، اقلیت های جنسی، و نوجوانانی که تغییر جنسیت می دهند، این مسائل چگونه اتفاق می افتد، پیامدهای دیگری نیز مورد توجه قرار می گیرد.
 

او می گوید: “اینکه مردم چگونه در رسانه های عمومی به تصویر کشیده می شوند، یک سری استانداردهای ایده آل برای زیباشناختی را به دست می دهد که نوجوانان در تلاش برای رسیدن به این استانداردها هستند. فرهنگ غرب گرایانه تمایل دارد لاغرتر بودن را برای زنان و عضلانی بودن را برای مردان، سفید بودن و علاقه مند به جنس مخالف را ارزش قلمداد کند”.

” نمایش دادن تصاویر افراد همجنس باز، دوجنسه، همجنسگرا، اقلیت های جنسی، و نوجوانانی که تغییر جنسیت می دهند، و نیز افراد رنگین پوست، بویژه زنان رنگین پوست از سوی رسانه ها و شبکه های اجتماعی، یک موضوع کلیشه ای، به تصویر کشیدن آنها به لحاظ  جنسی و حتی ترویج خرافات است.

برای نوجوانانی که به یکی از این گروه ها تعلق دارند یا رفتار آنها را تبعیت می کنند، فرهنگ استانداردهای زیبایی می تواند حتی محدودیت بیشتری داشته باشد و همچنین غیر واقعی نیز باشد، که به طور بالقوه موجب می شود نوجوان از اندام و ظاهر خودش بسیار ناراضی و شرمسار باشد “.

سالومون می گوید نیاز به تحقیقات بیشتر در خصوص بررسی این مسائل در میان نوجوانان رنگین پوست و نوجوانان همجنس باز، دوجنسه، همجنسگرا، اقلیت های جنسی، و نوجوانانی که تغییر جنسیت می دهند وجود دارد.

هر چند در سال های اخیر تحقیقات کمی در این زمینه ها انجام شده است، اما بسیاری از یافته ها مرتبط با این مسائل بوده اند.

براساس گزارش منتشر شده در سال ٢٠١٣ توسط شبکه آموزشی مستقیم (GLSEN) (مرتبط با افراد همجنس باز وهمجنسگرا)، جوانان همجنس باز، دوجنسه، همجنسگرا، و جوانانی که تغییر جنسیت می دهند (LGBT) تقریبا سه برابر بیشتر از جوانانی که جزء آنها نیستند در شبکه های اینترنتی مورد سوء استفاده، آزار و اذیت، تعرض و تهدید قرار می گیرند.

در نتیجه، نوجوانان همجنس باز، دوجنسه، همجنسگرا، اقلیت های جنسی، و نوجوانانی که تغییر جنسیت می دهند، (LGBTQ) احتمال بیشتری دارد که دچار عدم اعتماد به نفس شوند و میزان بالایی از افسردگی را تجربه کنند.
 

اما نکتۀ مثبت رسانه های اجتماعی این است که نوجوانان LGBTQ همچنین دسترسی بیشتری به حمایت همسالان، اطلاعاتی دربارۀ بهداشت و سلامت و فرصت های آنلاین برای حضور اجتماعی دارند.



نظارت بر گرفتن عکس سلفی توسط نوجوانان

سالومون اشاره می کند که به علت تغییرات جسمی و روحی نوجوانان در طول دورۀ بلوغ، برخی از تغییرات در صورت و شکل ظاهری آنها امری طبیعی است و باید انتظار این تغییرات را داشت.

او همچنین تأکید می کند که رسانه های اجتماعی در نوع خود نقش تخریب کننده ندارند و هدف والدین بایستی این باشد که به نوجوان خود کمک کنند تا از رسانه های اجتماعی در جهت مثبت استفاده کنند.

او می گوید: “هنگامی که نوجوانان با رسانه های اجتماعی ارتباط برقرار می کنند، یاد می گیرند که ارزش های فرهنگ ما در مورد ملاک زیبایی آنها چیست خواه نوجوانان آن را درک کنند یا نه؟”

“اگر پدر و مادر بخواهند نقش مؤثرتری در شکل دادن به این ارزش ها ایفا کنند، لازم است با نوجوانان خود درباره زیبایی و اینکه رسانه های اجتماعی چگونه می توانند بر آن تأثیر بگذارند صحبت کنند”.

مولیتور از والدین می خواهد تا در خصوص تعاملات خود در شبکه های اجتماعی و رفتارهایی که با نوجوانان خود در پیش می گیرند توجه کافی داشته باشند.

او می گوید: “اگر شما در مورد دختر یا پسرتان نگران هستید، اولین کاری که باید انجام دهید این است که به رفتار خودتان نگاه کنید.” “چند وقت یکبار عکس می گیرید؟ چقدر از گوشی خود استفاده می کنید؟ این رفتارها چه تأثیری بر شما دارند، استفادۀ شما از شبکه های اجتماعی چه تاثیری بر روی دختر یا پسر شما خواهد داشت؟ “

او والدین را تشویق می کند تا گرفتن عکس سلفی توسط نوجوانان خود را کنترل کنند، به طور غیرمستقیم به گونه ای رفتار کنند که نوجوانان از آنها پیروی کنند و در زمان هایی که نوجوانان آنها خارج از شبکه های اجتماعی هستند برای آنها تفریحات و فعالیت های جالب و سرگرم کننده فراهم کنند.

مولیتر می گوید: ” به اعتبار، شخصیت و نقاط قوت فرزند خود توجه و علاقه نشان دهید”.

“اگر والدین تلاش واقعی خود را به کار گیرند تا خارج از فضای شبکه های اجتماعی با فرزندان خود ارتباط برقرار کنند، می توانند با امید بیشتر به فرزندان خود یاد دهند که برای روابطی که در این شبکه ایجاد می کنند پایبندی چندانی نداشته باشند”.


منبع: .healthline.com

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *